Nuôi chồn hương sau lần chọn nhầm giống, ông chủ Nghệ An thu gần 2 tỷ/năm

Trước khi bén duyên với nghề nuôi chồn hương, anh Trần Mạnh Hùng (40 tuổi, trú tại khối Hưng Hòa 3, phường Trường Vinh, Nghệ An) có 10 năm đi xuất khẩu lao động tại Hàn Quốc. Trong thời gian này, anh ấp ủ ý định phát triển mô hình nuôi động vật hoang dã, từng tìm hiểu về dúi và lợn rừng.

Năm 2018, sau khi trở về nước, anh dành thời gian khảo sát thị trường và nhận thấy nhu cầu đối với những vật nuôi trên đã dần bão hòa.

Trong thời gian làm nghề xây dựng, qua những lần tiếp xúc với khách nước ngoài và thưởng thức thịt chồn hương, anh đặc biệt ấn tượng với hương vị của loại đặc sản này.

Anh Hùng kiểm tra tình trạng sức khỏe của chồn hương tại trang trại.

Qua tìm hiểu tại các nhà hàng, anh nhận thấy chồn hương được nhiều cơ sở kinh doanh tìm mua, trong khi nguồn cung chưa đáp ứng ổn định nhu cầu thị trường.

Nhận thấy cơ hội phát triển, anh Hùng bắt đầu tìm hiểu kỹ thuật nuôi trên mạng, đồng thời trực tiếp đến tham quan một số trang trại ở TPHCM và các tỉnh miền Tây. Sau quá trình tìm hiểu, anh quyết định đầu tư 200 triệu đồng xây dựng chuồng trại, mua 14 con chồn giống về nuôi.

Do chồn hương là động vật hoang dã thuộc diện quản lý, anh Hùng cho biết đã thực hiện các thủ tục đăng ký cơ sở nuôi và hoàn thiện hồ sơ theo hướng dẫn của cơ quan kiểm lâm trước khi triển khai mô hình.

Thế nhưng, khởi đầu không thuận lợi như kỳ vọng. Sau khoảng một năm, đàn chồn phát triển, bắt đầu sinh sản nhưng liên tục xuất hiện tình trạng ăn con non.

Chủ trang trại chồn hương chia sẻ kinh nghiệm khi mới bắt đầu khởi nghiệp.

“Bài học đắt giá nhất khi khởi nghiệp là tôi không tìm hiểu kỹ nguồn gốc con giống. Sau này, khi tìm hiểu sâu hơn mới biết giống mua về không đạt chuẩn”, anh Hùng nhớ lại.

Hơn một năm bỏ công chăm sóc, đầu tư thức ăn và chuồng trại, cuối cùng anh phải bán toàn bộ 14 con giống với giá chồn thương phẩm. Cuối năm 2019, khu chuồng nuôi từng được kỳ vọng trở thành sinh kế mới của gia đình rơi vào cảnh bỏ trống.

Vượt thất bại, gây dựng trang trại chồn hương tiền tỷ

Không từ bỏ ý định, anh Hùng tiếp tục dành thời gian nghiên cứu tập tính của chồn hương, cách phối giống, chăm sóc, phòng bệnh và lựa chọn thức ăn. Đặc biệt, anh chú trọng tìm hiểu thị trường, nguồn cung và đầu ra trước khi quyết định tái đàn.

Trang trại của anh Hùng hiện rộng 400m2 với khoảng 500 con.

Tháng 8/2022, sau khi tích lũy thêm kinh nghiệm, anh vào tận Tiền Giang để lựa chọn từng con giống. Lần này, anh mua 58 con, trọng lượng mỗi con khoảng 1,7-1,8kg, với mong muốn xây dựng đàn nuôi có chất lượng tốt, ổn định lâu dài.

Rút kinh nghiệm từ lần đầu thất bại, anh Hùng thay đổi vật liệu làm chuồng, chuyển từ sắt sang inox để hạn chế gỉ sét, thuận tiện vệ sinh và tăng độ bền trong quá trình sử dụng. Mỗi ô chuồng có diện tích đáy khoảng 0,8m2.

Thức ăn cho chồn chủ yếu gồm cá rô phi, đầu gà, chuối, trứng gà lộn và vịt lộn.

“Chồn hương thường được cho ăn vào cuối buổi chiều. Bình quân, một con trưởng thành tiêu tốn khoảng 1.800-2.000 đồng tiền thức ăn mỗi ngày. Sau khoảng 13-18 tháng nuôi, chồn có thể đạt trọng lượng 3-4 kg/con”, anh Hùng chia sẻ.

Chồn thương phẩm đạt trọng lượng từ 3-4kg/con sau hơn 1 năm chăm sóc.

Cùng với chế độ dinh dưỡng, anh đặc biệt chú trọng vệ sinh và phòng bệnh. Mỗi sáng, chuồng trại được xịt rửa sạch sẽ, chất thải dẫn xuống hệ thống hố tự hoại bên dưới. Định kỳ mỗi tuần, anh phun thuốc sát khuẩn để hạn chế mầm bệnh, nhất là khi thời tiết thay đổi.

Theo anh Hùng, chồn hương không đòi hỏi quá nhiều thời gian chăm sóc nhưng người nuôi phải thường xuyên theo dõi tập tính, sức khỏe và khả năng sinh sản của đàn. Mỗi ngày, anh dành khoảng 2 giờ vệ sinh chuồng trại, cho ăn; thời gian còn lại chủ yếu để quan sát, kiểm tra từng con.

Từ 58 con giống ban đầu vào tháng 8/2022, sau gần 3 năm gây dựng và nhân rộng, đến nay trang trại có khoảng 500 con trên diện tích hơn 400m2.

Nhiều nhà hàng ở các tỉnh phía Bắc liên hệ đặt mua nhưng trang trại chưa thể cung cấp thường xuyên với số lượng lớn. Hiện anh chủ yếu bán chồn cho các nhà hàng tại Nghệ An và Thanh Hóa.

Chồn thương phẩm tại trang trại hiện có giá 1,5-1,8 triệu đồng/kg; chồn giống được bán với giá 9-11 triệu đồng/cặp. Năm 2025, gia đình anh Hùng thu về hơn 1,9 tỷ đồng. Sau khi trừ các khoản chi phí thức ăn, điện, nước và một số chi phí khác, anh đút túi hơn 1 tỷ đồng.

Những lứa chồn hương con khỏe mạnh là kết quả từ quá trình chăm sóc, nhân giống của trang trại.

Có đầu ra tương đối ổn định, anh Hùng không muốn chỉ phát triển trang trại theo hướng tự nuôi và mở rộng số lượng đàn. Thay vào đó, anh đang tính toán xây dựng mô hình chăn nuôi vệ tinh, phối hợp với Hội Nông dân phường hỗ trợ người dân về con giống, kỹ thuật và kết nối tiêu thụ sản phẩm.

Ông Trần Xuân Hải, Chủ tịch Hội Nông dân phường Trường Vinh, cho biết trên địa bàn hiện có 4 hộ nuôi chồn hương, trong đó trang trại của anh Trần Mạnh Hùng thuộc nhóm có quy mô lớn. Nhờ chủ động nghiên cứu, tìm tòi và tích lũy kinh nghiệm, mô hình chăn nuôi của anh Hùng mang lại hiệu quả kinh tế cao.

Theo ông Hải, Hội Nông dân phường vừa tổ chức tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật nuôi chồn hương. Một số hội viên cũng đang chuẩn bị xây dựng chuồng trại, hướng tới liên kết phát triển và nhân rộng mô hình trên địa bàn.