Trung Quốc: Dùng nhân vật nam AI đóng vai người bất hạnh để moi tiền người già

Những video về các cậu bé có hoàn cảnh khó khăn do trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra đang lan truyền chóng mặt trên MXH Trung Quốc, thu hút hơn 600 triệu lượt xem. Đằng sau những câu chuyện lấy nước mắt ấy là chiêu trò lợi dụng lòng thương cảm của người cao tuổi để bán hàng với giá cao.

Những cậu bé AI kể chuyện nghèo khó để bán hàng

Theo trang SCMP, các nền tảng video ngắn tại Trung Quốc gần đây xuất hiện hàng loạt tài khoản sử dụng nhân vật ảo có tên gọi là "Tiểu Hải" (Xiaohai) để thu hút người xem, đặc biệt là phụ nữ trung niên và cao tuổi.

Những nhân vật này thường có ngoại hình giống các thiếu niên, mặc đồng phục học sinh hoặc áo sơ mi trắng, xuất hiện trước ống kính với vẻ mặt buồn bã, thậm chí bật khóc khi kể về cuộc sống nghèo khó của mình.

Trong một video, Tiểu Hải cầm chiếc bánh bao hấp, nghẹn ngào kể với người xem rằng: "Các cô, các mẹ ơi! Các bạn cùng lớp đều đi ăn trưa rồi. Con phải trốn trong lớp để ăn chiếc bánh này".

Video Tiểu Hải than thở cuộc sống bất hạnh của mình thu hút hàng triệu lượt xem.

Một video khác dựng cảnh Tiểu Hải bị bắt nạt dưới trời mưa vì chưa đóng học phí. Nhân vật này sau đó cầu xin người xem mua ngũ cốc để giúp đỡ mình vượt qua cơn khốn khó.

Không chỉ bán thực phẩm, các tài khoản sử dụng hình ảnh Tiểu Hải còn quảng cáo thực phẩm chức năng và đồ gia dụng. Những nhân vật này thường kể mình phải kiếm tiền phụ giúp cha/mẹ đơn thân hoặc trang trải cuộc sống gia đình.

Đáng chú ý, nhiều sản phẩm được bán với mức giá cao hơn đáng kể so với thị trường.

Chẳng hạn, một chai dầu ăn được tài khoản Tiểu Hải rao bán với giá 99 nhân dân tệ (khoảng 370.000 đồng), trong khi sản phẩm tương tự ở nơi khác chỉ có giá 60 nhân dân tệ (khoảng 225.000 đồng).

Theo thông tin được công bố, tỷ lệ hoa hồng từ hoạt động bán hàng có thể lên tới 55%, mang lại lợi nhuận đáng kể cho những người vận hành tài khoản.

Lợi dụng tình cảm của người xem, các nhân vật AI này bán hàng với giá cao.

Một người trong ngành tiết lộ với trang The Beijing News rằng, những nhà sáng tạo sử dụng câu lệnh AI có sẵn trên mạng để sản xuất video Tiểu Hải có thể kiếm 2.000-3.000 nhân dân tệ mỗi ngày (khoảng 7-11 triệu đồng)

Nhờ khai thác những câu chuyện đáng thương, trào lưu này nhanh chóng lan rộng trên các nền tảng video ngắn Trung Quốc. Những chủ đề liên quan đến Tiểu Hải thu hút tổng cộng hơn 600 triệu lượt xem.

Phần lớn người theo dõi là phụ nữ trung niên và cao tuổi. Trong phần bình luận, nhiều người thể hiện tình cảm như đang trò chuyện với con cháu trong gia đình. Họ dường như tin những cậu bé trong video là người thật và đang cần được giúp đỡ.

"Sao con chỉ ăn bánh bao thế? Mẹ thương con đến đau lòng" , một người để lại bình luận.

Một người khác viết sau khi đặt hàng: "Con trai yêu quý, mẹ đã đặt bốn món rồi. Mãi yêu con".

Tháng 5, cảnh sát tại thành phố Urumqi, khu tự trị Tân Cương, phát hiện một cụ bà 79 tuổi không biết chữ đang một mình đi tàu hỏa đến tỉnh Sơn Tây, miền bắc Trung Quốc. Khi được hỏi, cụ bà khẳng định muốn đến gặp Tiểu Hải vì cậu bé đã mời bà trong một buổi livestream đến ăn nấm và ngắm hoa.

Sau khi xác minh, cảnh sát giải thích rằng nhân vật này không có thật mà được tạo ra bằng công nghệ AI. Lực lượng chức năng sau đó liên hệ gia đình và đưa cụ bà trở về nhà an toàn.

Người cao tuổi cô đơn trở thành mục tiêu

Sự lan rộng của các video Tiểu Hải làm dấy lên lo ngại về việc công nghệ AI bị lợi dụng để thao túng cảm xúc và thúc đẩy hành vi mua sắm, đặc biệt đối với những người cao tuổi ít am hiểu công nghệ.

Các chuyên gia pháp lý cảnh báo hành vi cố tình dựng chuyện giả nhằm thúc đẩy doanh số thương mại điện tử có thể cấu thành hành vi lừa đảo, tùy theo tính chất và mức độ vi phạm.

Những người lớn tuổi trở thành mục tiêu bị thao túng cảm xúc.

Trong khi đó, giáo sư Mã Lượng thuộc Đại học Bắc Kinh cho rằng, hiện tượng này phản ánh một vấn đề xã hội sâu xa hơn, đó là tình trạng cô đơn ở người cao tuổi.

"Nhiều người cao tuổi phải đối mặt với sự cô đơn nghiêm trọng trong cuộc sống thực. Họ tìm đến việc mua sắm trên mạng để lấp đầy sự cô đơn" , ông Mã chia sẻ với China Newsweek.

Theo các chuyên gia, những nhân vật AI được xây dựng với hình ảnh ngoan ngoãn, đáng thương và thường xuyên gọi người xem là "mẹ" hoặc "cô" có thể tạo ra cảm giác gần gũi, khiến người cao tuổi dễ hình thành sự gắn bó về mặt cảm xúc.

Khi tin rằng mình đang giúp đỡ một đứa trẻ có hoàn cảnh khó khăn, người xem có thể sẵn sàng chi tiền mua những sản phẩm không thực sự cần thiết, thậm chí với mức giá cao hơn thị trường.

Trước tình trạng này, dân mạng đã sử dụng chính AI để tạo ra những video mang tên "Tiểu Hải độc ác", nhằm cảnh báo cha mẹ và người thân về chiêu trò thao túng cảm xúc.

Trong các video mang tính châm biếm, nhân vật Tiểu Hải xuất hiện với trang phục tù nhân, gửi lời xin lỗi đến người hâm mộ. Một số phiên bản khác cho thấy cậu bé mặc quần áo hàng hiệu, hút thuốc và khoe khoang việc lợi dụng lòng thương cảm của những người được gọi là "các cô, các mẹ" để kiếm tiền.

Những video này nhằm giúp người xem nhận ra rằng các câu chuyện bi thương trước đó chỉ là sản phẩm được dàn dựng bằng công nghệ.